2021 - Sayı 26

19. YÜZYILIN İKİNCİ YARISINDA CİZRE KAZÂSI’NIN İDÂRİ, DEMOGRAFİK VE EĞİTİM DURUMU
Sıraç AKTÜRK 
Özet

Bu çalışmada, günümüzde Şırnak İli’ne bağlı bir ilçe olan Cizre’nin tarihi seyrinden kısaca bahsedildikten sonra, 19. yüzyılın ikinci yarısında, bölgenin idari statüsü, mülki amirleri ve kazâyı oluşturan nahiyeler üzerinde durulmuştur. Yine merkezi hükümetin mülki amir atama usulleri ile yöneticilerin idâri tutumu ve tayin şekilleri irdelenmek suretiyle, devletin taşra kazâ yönetimine dair genel politikası hakkında tespitlerde bulunulmuştur. Ardından Cizre Kazâsı’nda teşkil edilen Maârif Meclisi ile klasik eğitim kurumları olan medreseler ve sıbyân mektepleri ile modern eğitim kurumları olan ibtidâi ve rüştiye mekteplerinin kuruluş tarihleri, mahalleri, öğretmen ve öğrenci sayıları üzerinde durulmuştur. Son olarak bölgenin nüfus sayısında yaşanan gelişmeler, nüfusu etkileyen faktörlerin neler olduğu ve bölgede ikâmet eden müslim ve gayrimüslim cemaatlerin kimlerden oluştuğu hususunda malûmat verilmiştir.

Anahtar Kelime
Cizre,  mülki yönetim,  eğitim,  nüfus. 


Tam Metin : PDF