2018/Cilt 10,Sayı-21

ŞÂFİÎ MEZHEBİNDE MAKÂSID LİTERATÜRÜNÜN GELİŞİM SEYRİ
ihsan AKAY 
Özet

İslam hukuk literatüründe makâsıd kavramı, makâsıdu’ş-şârî‘, makâsidu’s-şerîa, ve el-makâsidu’ş-şer‘iyye şeklinde ifade edilmektedir. Modern dönemde “felsefetu’t-teşrî‘” olarak yaygınlık kazanmıştır. Fıkıh usulü ilminin bir altı dalı olarak zamanla ilmî bir disiplin haline gelmiştir. Genel kabulü göre İslam hukuk tarihinde ilk usul eseri telif eden İmâm Şâfiî ve O’nun metodunu takip eden Kaffâl el-Kebîr, Cüveynî, Gazzâlî, İzz b. Abdisselâm ve Tâcuddîn es-Subkî adlı Şâfiî usûlcüler, makâsıd edebiyatının oluşumda büyük pay sahibi olmuşlardır. Şâfiî mezhebinde makâsıd ilminin ortaya çıkıp istikrar kazanması, oluşum, gelişim ve sistemleşme şeklinde üç aşamalı olarak gerçekleşmiştir. Bu çalışmada Şâfiî mezhebinin oluşumundan teşekkül ve istikrarına (h. III-VIII. asırlara) kadar geçen sürede makâsıd konusunda dönüm noktası sayılan yaklaşımlar, eserler, çalışmalar ve mahiyeti çerçevesinde oluşan edebiyata dair bazı değerlendirmeler yapılmıştır.

Anahtar Kelime
Anahtar Kelimeler: İslam Hukuku,  Şafiî,  Makâsıd Literatürü,  İslam felsefesi. 


Tam Metin : PDF