2015/Cilt 7,Sayı-13

ANKARA ROMANINA YÖNELİK BİR SÖYLEM ÇÖZÜMLEMESİ: BİLGİ-İKTİDAR-İDEOLOJİ
Selim SOMUNCU 
Özet

Bu çalışmanın savı; romanı, "sokağa tutulan bir ayna" olarak görmenin değil, romanı yazarın düşünce dünyasını yansıtan bir ayna olarak görmenin sonucunda ortaya çıktı. Çalışma bilgi-iktidar-ideoloji kavramlarına yönelik tanımlayıcı ve aralarındaki bağlamı açıklayıcı bir içeriğe sahip olmakla birlikte çalışmanın kuramsal temellerini inşa eden bu kavramların edebiyatla ilişkisini de içermektedir. Giriş başlığında bu kavramların edebiyatla ilişkisi bağlamında metin çözümlemelerinde kullanılacak yeni tanımlayıcı ifade önerileri sunulacaktır. Daha sonra Yakup Kadri Karaosmanoğlu’nun ideolojik tutumlarını belirleyen hususlarla birlikte, çalışmaya dâhil olan Ankara romanında ideoloji ve ideolojik öğelerin ortaya çıkış biçimi, ideolojinin yazarın söylemini nasıl şekillendirdiği, yazarın ideolojisi doğrultusunda romanın teknik unsurlarını ve birtakım bilgi kaynaklarını kullanarak okur üzerinde kurduğu tahakküm çözümlenecektir. Çalışmanın amacı birtakım ayrıntılar üzerinden seçilen romancının ideolojik dünyasının izlerini sürmek, altını çizerek söylemek gerekirse, yazarın naklettiği her bilginin değil, yazarın hegemonik söylemini kurabilmek için ideoloji adına, ideolojiye ilişkin bilgi dönüştürümlerini tespit etmek, bunların üslûbuna bir tahakküm biçimi olarak yansımasını çözümlemektir.

Anahtar Kelime
Bilgi-İktidar-İdeoloji,  Türk Romanı,  Ankara,  Yakup Kadri Karaosmanoğlu,  Nihai İdeolojik Söylem,  Biçimsel İdeolojik Söylem,  Hegemonik Söylem 


Tam Metin : PDF