2009/Cilt 1,Sayı-2

BEŞERİ SERMAYEDE BİR YATIRIM OLARAK SAĞLIK OCAĞI SAYISINDAKİ DEĞİŞME VE EKONOMİK BÜYÜME ARASINDAKİ NEDENSELLİK TESTİ
Kahraman KALYONCU 
Özet

1989-2001 dönemi Türkiyenin 67 ilinin fiziksel ve beşeri sermaye oranı (K/H) anlamında yatırım nitelemesi olarak değişen sağlık ocağı sayısı ve kişi başına düşen GSYİH arasındaki nedensellik ilişkisi birim kök ve Granger nedensellik yöntemi ile test edilmiştir. Ilk olarak değişkenlerin entegrasyon düzeyini test etmekle başladık. Örneklememizin çoğu I(0) olması nedeni ile, olağan nedensellik testini uyguladık. Ancak, farklı derecelerde bütünleşme olan örneklemelerin geri kalanı için nedensellik testini uygulamadık.  8 il için ln(K/H) daki değişmeler büyümeye neden olur iken, 7 il için büyüme ln(K/H) ya neden olmaktadır. Diğer 17 il için ise döngüsel bir ilişki söz konusudur.  Kişi başına GSYİH ve fiziksel ve beşeri sermaye yatırımları bağımsız olması nedeni ile, başka faktörlerin etkisi ile birlikte değişim göstermiş olabilirler. Farklı iller için iki değişken arasındaki ilişki çeşitlilik arz etmektedir. Son olarak, gelir seviyelerine bakarak yorumladığımızda çelişkili bir nedensellik durumu göze çarpmaktadır. Bu bulgulardaki zıtlıkların varlığı, büyüme ve yatırım arasındaki ilişkinin yanında ekonomik büyümeyi açıklamada başka faktörler önemli olabilir.

Anahtar Kelime
birim kök,  ekonomik büyüme,  fiziksel sermaye,  sağlık göstergesi formunda beşeri sermaye,  fiziksel ve beşeri sermaye arasındaki tamamlayıcılık ve Granger nedensellik 


Tam Metin : PDF